Một đoạn video lan truyền trên mạng xã hội Nga hôm 27/8 cho thấy một máy bay chiến đấu của Nga đã thực hiện nhiệm vụ giám sát chiếc P-8A Poseidon, một máy bay trinh sát của Hải quân Hoa Kỳ, trên vùng Biển Đen.
Đoạn phim cho thấy hai máy bay duy trì khoảng cách an toàn trong suốt quá trình theo dõi, không có bất kỳ động thái cơ động bất thường nào được ghi nhận. Điểm đáng chú ý là chiếc P-8A mang theo tổ hợp AN/APS-154, còn được gọi là Cảm biến Hàng không Tiên tiến (AAS), được gắn dưới thân máy bay. Các ăng-ten của hệ thống AAS đang ở trạng thái triển khai, cho thấy hệ thống này đang hoạt động.
Mặc dù chủng loại máy bay Nga không được xác định rõ ràng trong video, nhưng có vẻ như đó là một chiếc tiêm kích đa năng Su-35S, được trang bị hệ thống gây nhiễu Khibiny-M ở đầu cánh.
Dữ liệu theo dõi hàng không dân sự cho thấy một máy bay P-8 của Mỹ đã hoạt động trên khu vực ngoài khơi bán đảo Crimea và vùng Krasnodar của Nga trong cùng ngày. Tuy nhiên, vẫn chưa xác định được liệu đó có phải là chiếc máy bay xuất hiện trong đoạn video hay không. Hiện tại, cả giới chức Mỹ và Nga đều chưa đưa ra bình luận chính thức nào về vụ việc này.
Radar AN/APS-154 là một hệ thống tiên tiến được phát triển bởi tập đoàn Raytheon của Mỹ từ năm 2009 và bắt đầu thử nghiệm vào năm 2014. Các thông số kỹ thuật chi tiết của radar này vẫn được giữ bí mật. Tuy nhiên, nhiều khả năng AN/APS-154 là một loại radar mảng pha quét điện tử chủ động (AESA). Radar này có khả năng theo dõi các mục tiêu di động trên cả biển và đất liền, đồng thời tạo ra hình ảnh khẩu độ tổng hợp với độ phân giải cao từ khoảng cách rất xa, cho phép phân tích chi tiết bất kể thời gian và điều kiện thời tiết. Ngoài ra, radar AN/APS-154 dường như còn có khả năng hoạt động như một đài tác chiến điện tử.

Cuộc chạm trán được ghi lại trong video được cho là lần đầu tiên hệ thống radar AN/APS-154 hoạt động được ghi nhận ở Biển Đen. Biên tập viên Joseph Trevithick của trang quân sự War Zone nhận xét: “Nó được thiết kế để hoạt động ở vùng ven biển, nơi đòi hỏi khả năng quét radar đồng thời trên cả mặt nước và đất liền. Các loại radar truyền thống thường chỉ tối ưu hóa cho một môi trường hoặc có các chế độ riêng biệt, gây khó khăn cho việc bao quát cả hai cùng lúc.”
Sau khi xung đột ở Ukraine nổ ra vào đầu năm 2022, NATO đã tăng cường triển khai máy bay trinh sát đến các khu vực gần Nga và Ukraine, bao gồm cả Biển Đen. Các máy bay RC-135 và máy bay không người lái RQ-4 đã trở nên quen thuộc trên vùng biển này.

Cây viết Thomas Newdick của War Zone nhận định: “P-8 mang lại giá trị lớn ở Biển Đen, đặc biệt khi được trang bị radar AN/APS-154, vì nó có khả năng giám sát nhiều vật thể trên đất liền và mặt biển với độ chính xác cao, bao gồm cả các mục tiêu di động.”
Máy bay tuần tra P-8A Poseidon được phát triển bởi Mỹ từ năm 2004, sử dụng khung thân của máy bay chở khách Boeing 737NG, để thay thế cho mẫu P-3 Orion đã hoạt động từ những năm 1950. Tính đến đầu năm 2025, Hải quân Mỹ đã tiếp nhận 130 chiếc P-8A. P-8 được trang bị nhiều hệ thống trinh sát và phát hiện tàu ngầm, trong đó hệ thống chủ lực là radar AN/APY-10, được quảng cáo là có khả năng nhận dạng kính tiềm vọng của tàu ngầm cũng như theo dõi tàu nổi từ khoảng cách hàng trăm km.
Admin
Nguồn: VnExpress