Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, khan hiếm nước và thiên tai ngày càng gia tăng, một sự kiện quan trọng đã diễn ra vào ngày 22 tháng 10, quy tụ các nhà khoa học, nhà quản lý và đối tác quốc tế để thúc đẩy hợp tác vì một khu vực an toàn về nước và thích ứng tốt với biến đổi khí hậu. Sự kiện này đánh dấu kỷ niệm 50 năm thành lập Chương trình Thủy văn Liên chính phủ (IHP) và 60 năm Chương trình Khoa học về nước của UNESCO.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Lê Công Thành nhấn mạnh tầm quan trọng của sự kiện, khẳng định đây là cơ hội để nhìn lại nửa thế kỷ hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học nước, đồng thời mở ra một giai đoạn hợp tác mới hướng tới quản lý và phát triển bền vững tài nguyên nước. Ông nhấn mạnh vai trò thiết yếu của tài nguyên nước đối với sự sống, phát triển kinh tế – xã hội, an ninh lương thực, năng lượng và môi trường. Tuy nhiên, Thứ trưởng cũng chỉ ra những thách thức mà khu vực đang phải đối mặt, bao gồm biến đổi khí hậu, lũ lụt, hạn hán và ô nhiễm nguồn nước.
Thứ trưởng Lê Công Thành kêu gọi các quốc gia tăng cường hợp tác dựa trên tri thức khoa học và công nghệ hiện đại. Ông tái khẳng định cam kết của Việt Nam với vai trò là một thành viên tích cực của IHP, thể hiện qua các chương trình quản lý tổng hợp tài nguyên nước, giám sát và cảnh báo thiên tai, cũng như thúc đẩy hợp tác nghiên cứu và đào tạo trong lĩnh vực khoa học nước.
PGS.TS Phạm Thị Thanh Ngà, Viện trưởng Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn và Biến đổi khí hậu, và hiện là Chủ tịch Ban Chỉ đạo IHP khu vực châu Á – Thái Bình Dương nhiệm kỳ 2025 – 2027, nhấn mạnh tính cấp thiết của việc hợp tác giải quyết các vấn đề về nước. Bà lưu ý rằng những vấn đề này ngày càng phức tạp do tác động của biến đổi khí hậu và đã vượt ra ngoài biên giới quốc gia, đòi hỏi các giải pháp hợp tác chung.
Trong khuôn khổ cuộc họp, các đại biểu đã thảo luận về các định hướng mới trong Chiến lược IHP-IX (2022–2029), tập trung vào nghiên cứu, đổi mới và giáo dục để đảm bảo một thế giới an toàn về nước.
Ông Jonathan Baker, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam, đánh giá cao những tiến bộ mà khu vực đã đạt được trong việc xây dựng hệ thống cảnh báo sớm thủy văn, đánh giá nguồn nước ngầm và chia sẻ dữ liệu. Ông cũng ghi nhận Luật Tài nguyên nước 2023 của Việt Nam như một minh chứng cho những nỗ lực quản trị nước hiện đại, cân bằng giữa phát triển kinh tế, xã hội và bảo vệ hệ sinh thái, phù hợp với tinh thần “Khoa học vì một thế giới an ninh nguồn nước” của IHP-IX.
Đại sứ Nhật Bản Ito Naoki lưu ý rằng biến đổi khí hậu đang làm gia tăng tần suất các trận mưa lớn và lũ lụt, điển hình là các cơn bão Bualoi và Matmo gần đây đã gây thiệt hại nặng nề tại miền Bắc và Bắc Trung Bộ Việt Nam. Ông nhấn mạnh vai trò quan trọng của IHP trong việc phân tích chu trình nước, kiểm soát lũ lụt và quản lý tài nguyên dựa trên bằng chứng khoa học, từ đó giúp giảm thiểu rủi ro thảm họa liên quan đến nước trong tương lai.
Bà Lidia Brito, Trợ lý Tổng giám đốc UNESCO phụ trách Khoa học Tự nhiên, trong thông điệp gửi tới hội nghị, nhấn mạnh rằng quản lý nước không chỉ là một vấn đề khoa học mà còn là nền tảng của hợp tác, hiểu biết và hòa bình. Bà ghi nhận Việt Nam đã thể hiện vai trò tiên phong trong việc hiện thực hóa tầm nhìn của Chương trình IHP.
Sự kiện diễn ra từ ngày 21 đến 23 tháng 10, bao gồm nhiều phiên họp và hội thảo tập trung vào các thách thức nước toàn cầu, quản lý bền vững, tiến bộ khoa học thủy văn và định hướng hợp tác trong tương lai. Bên lề sự kiện, một triển lãm khoa học đã trưng bày các sáng kiến nổi bật trong lĩnh vực bảo vệ nguồn nước, trong đó có ba dự án của các nhà khoa học trẻ Việt Nam đã đoạt giải UNESCO Water Challenge 2025, thể hiện năng lực sáng tạo và tinh thần đóng góp của thế hệ trẻ vào việc giải quyết các vấn đề về nước.
Chương trình Thủy văn Liên chính phủ (IHP), được UNESCO thành lập năm 1975, là chương trình liên chính phủ duy nhất của Liên Hợp Quốc thúc đẩy hợp tác nghiên cứu, giáo dục và quản lý bền vững tài nguyên nước trên toàn cầu. Hàng năm, IHP khu vực châu Á – Thái Bình Dương tổ chức Cuộc họp thường niên Ban chỉ đạo IHP khu vực (RSC-AP) để đánh giá việc triển khai chương trình trong khu vực.
Admin
Nguồn: VnExpress
