Thời gian gần đây, trên các nền tảng mạng xã hội như Zalo và Facebook, xuất hiện nhiều nhóm chia sẻ “data nhà chính chủ,” cung cấp danh sách nhà cho thuê kèm số điện thoại liên hệ trực tiếp của chủ nhà. Để tham gia các nhóm này, người dùng phải đóng một khoản phí hàng tháng cho quản trị viên thông qua hình thức chuyển khoản cá nhân. Đổi lại, họ sẽ được cấp quyền truy cập vào nguồn “data” – những thông tin về nhà cho thuê được quảng bá là chính chủ.
Tuy nhiên, theo một người từng tham gia vào nhóm Zalo chia sẻ “data nhà cho thuê chính chủ,” đây thực chất là một hình thức môi giới bất động sản trá hình, tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý. Các nhóm này tự quảng bá là nơi chia sẻ dữ liệu nhà cho thuê chính chủ, nhưng hoạt động mà không có sự cho phép của chủ nhà, đồng thời vi phạm các quy định pháp luật.
Hình thức hoạt động của các nhóm này khá đơn giản: người tham gia chuyển tiền vào tài khoản cá nhân của quản trị viên (thường dưới danh nghĩa “gia hạn thành viên”). Mức phí thường dao động từ 300.000 đến 399.000 đồng mỗi tháng. Sau khi đóng tiền, thành viên sẽ nhận được danh sách nhà, phòng trọ cho thuê kèm số điện thoại chủ nhà, được cập nhật thường xuyên. Điều đáng nói là, các chủ nhà thường không hề hay biết thông tin của mình đang bị chia sẻ rộng rãi như vậy.
Mặc dù tự xưng là chia sẻ data “chính chủ”, các nhóm này thực chất đóng vai trò trung gian môi giới bất động sản trái phép. Họ thu phí từ người thuê nhà nhưng lại không có chứng chỉ hành nghề môi giới, không đăng ký kinh doanh và không đóng thuế theo quy định. Quản trị viên nhóm thường yêu cầu thành viên chuyển khoản gia hạn trực tiếp vào tài khoản cá nhân.
Trong một nhóm Zalo, đến kỳ gia hạn, quản trị viên cung cấp số tài khoản ngân hàng cá nhân để các thành viên đóng phí 390.000 đồng. Sau khi chuyển tiền, các thành viên sẽ tiếp tục nhận được “data nhà.” Việc thu phí qua tài khoản cá nhân như vậy không được báo cáo cho bất kỳ cơ quan thuế nào.
Mô hình này không chỉ phổ biến trên Zalo mà còn lan rộng sang các hội nhóm Facebook. Nhiều trang mạng xã hội mời gọi người dùng tham gia các nhóm “data nhà chính chủ” do các cá nhân tự lập ra. Các hội nhóm này hoạt động sôi nổi, thu hút đông đảo người tham gia với mong muốn tìm được nguồn nhà cho thuê giá tốt.
Trên Zalo, nhiều nhóm dữ liệu nhà cho thuê có hàng trăm thành viên. Điều này cho thấy các nhóm tự phát này đang mọc lên ngày càng nhiều, lợi dụng nhu cầu tìm nhà chính chủ để lôi kéo người thuê nhà vào các nhóm thu phí.
Mô hình “data chính chủ” trá hình này tiềm ẩn nhiều rủi ro:
Thứ nhất, quyền riêng tư của chủ nhà bị xâm phạm nghiêm trọng. Danh sách “data” được chia sẻ bao gồm số điện thoại và địa chỉ nhà của chủ sở hữu, nhưng họ không hề biết thông tin cá nhân của mình đang bị rao bán cho hàng trăm người lạ. Việc tự ý phát tán thông tin cá nhân của người khác khi chưa được sự đồng ý là hành vi vi phạm đạo đức và pháp luật.
Theo quy định hiện hành, dữ liệu cá nhân không được mua bán dưới bất kỳ hình thức nào. Chính phủ đã ban hành Nghị định 13/2023/NĐ-CP về bảo vệ dữ liệu cá nhân, và Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân cũng chuẩn bị có hiệu lực, với mức xử phạt hành vi mua bán dữ liệu cá nhân có thể lên tới 10 lần khoản thu bất chính (tối đa hàng tỷ đồng) đối với tổ chức, và 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân vi phạm. Việc các nhóm này thu tiền để đổi lấy dữ liệu số điện thoại chủ nhà rõ ràng có dấu hiệu mua bán dữ liệu cá nhân trái phép, cần phải bị xử lý nghiêm.
Thứ hai, người tham gia nhóm đứng trước nguy cơ “tiền mất tật mang.” Không có bất kỳ đảm bảo nào về chất lượng của “data nhà chính chủ” mà họ nhận được sau khi đã đóng tiền. Nhiều thông tin nhà cho thuê trong các file data có thể đã cũ, đã có người thuê hoặc thậm chí sai lệch. Đã có trường hợp người thuê gọi điện theo danh sách được cung cấp nhưng số điện thoại không liên lạc được, hoặc chủ nhà từ chối vì đã cho thuê xong từ lâu. Số tiền vài trăm nghìn bỏ ra có thể hoàn toàn lãng phí nếu người thuê không tìm được nhà phù hợp.
Thêm vào đó, việc cùng một data được bán cho nhiều người sẽ dẫn tới việc nhiều người cùng gọi cho một chủ nhà, gây áp lực khiến chủ nhà có thể tăng giá thuê hoặc người thuê phải cạnh tranh không lành mạnh. Mô hình này gây nhiễu loạn thị trường thuê nhà, làm mất đi tính công bằng và minh bạch của giao dịch.
Thứ ba, đây là hoạt động kinh doanh môi giới bất động sản trái phép. Theo Luật Kinh doanh Bất động sản 2014, cá nhân hành nghề môi giới độc lập bắt buộc phải có chứng chỉ hành nghề và đăng ký nộp thuế. Tuy nhiên, những người đứng sau các nhóm “data chính chủ” này thường không có chứng chỉ môi giới, không đăng ký doanh nghiệp hay mã số thuế. Họ ngang nhiên thu tiền dịch vụ của người thuê nhà mà không chịu bất kỳ sự quản lý nào của cơ quan chức năng.
Việc môi giới “chui” này không chỉ trốn thuế, qua mặt cơ quan quản lý, mà còn tiềm ẩn nguy cơ lừa đảo. Nếu xảy ra tranh chấp hay thiệt hại (ví dụ, thành viên chuyển tiền nhưng không được cung cấp data như cam kết), người tham gia gần như không được bảo vệ pháp lý vì đây không phải giao dịch hợp đồng minh bạch. Mô hình “data nhà chính chủ” thực chất là môi giới nhà đất trá hình, hoạt động chui để trục lợi.
Từ những trải nghiệm thực tế, người dùng nên cảnh giác và không tham gia các nhóm “data nhà chính chủ” tự phát trên mạng. Mức phí vài trăm nghìn có vẻ không lớn so với hy vọng tìm được nhà ưng ý, nhưng cái giá phải trả có thể cao hơn nhiều: vừa mất tiền oan, vừa tiếp tay cho hành vi vi phạm pháp luật về dữ liệu cá nhân. Thay vì tìm nhà qua những kênh “ngầm” như vậy, người thuê nên tìm đến các nguồn tin chính thống, minh bạch (trang web uy tín, môi giới có đăng ký) hoặc trực tiếp liên hệ chủ nhà qua tin rao vặt công khai.
Đã đến lúc các cơ quan chức năng cần vào cuộc để chấn chỉnh hiện tượng này. Việc phối hợp liên ngành, cùng với sự tố giác từ phía người dân, sẽ giúp dẹp bỏ những nhóm “data nhà chính chủ” phi pháp, trả lại môi trường tìm kiếm nhà thuê lành mạnh, minh bạch cho cộng đồng. Một thị trường bất động sản lành mạnh đòi hỏi sự minh bạch, trung thực từ tất cả các bên, thay vì những chiêu trò núp bóng công nghệ.
Admin
Nguồn: VnExpress
